Zijn we nog bereid om echt naar elkaar te luisteren?

De bereidheid om echt naar elkaar te luisteren en met elkaar te praten lijkt soms ver te zoeken.

Wat mij geregeld opvalt is dat er een bepaalde vooringenomenheid is jegens de ander en andere opvattingen en dat informatie – al dan niet bewust – gezeefd wordt. Met zeven bedoel ik dat de informatie gefilterd wordt; ‘past dit wel of niet in mijn beeld?' Of een van de varianten ‘past dit wat gezegd wordt wel of niet bij mijn standpunten, mijn belangen of worden deze bedreigd?'

Zolang de vooringenomenheid jegens de ander en/of het zeven aanwezig blijft, is de bereidheid om echt te luisteren naar de ander vaak ver zoek. Er wordt dan helemaal niet meer geluisterd naar wat gezegd wordt, of er wordt geluisterd vanuit het filter 'waar ben ik het niet mee eens' om daar dan vervolgens op in te springen. Ik zie dit dagelijks en vooral ook op de televisie.

Het gaat helemaal niet of dat wat wordt gezegd, past binnen de eigen overtuigingen en het eigen beeld van de realiteit. Noch gaat het over: ‘wie heeft gelijk’, ‘eens/oneens’ of ‘wat is waar/waarheid’. Misschien is het wel andersom, hoe groter de verschillen, hoe meer conflicterend de verschillen, hoe meer er te bereiken is. Uiteindelijk heeft elk conflict iets overeenkomstig en gemeenschappelijk, het is de kunst om dit te vinden en daartoe is dialoog nodig.

Dialoog

In een dialoog liggen de betekenis en de conclusie niet vast, deze zijn fluïde. Zo blijft de interactie en uitwisseling stromen. Het is dus essentieel om tot een tot DIA-LOOG te komen. Om tot een uitwisseling van informatie te komen middels BEELD-vormend WOORD & TAAL-gebruik.

Voor mij begint een dialoog met een individuele en gezamenlijke intentie. Ook de bereidheid om open-minded naar elkaar te luisteren en om tot dialoog te komen, een zekere nieuwsgierigheid en zelfbewustzijn zijn hierbij essentieel. Met andere woorden: 'is er een bereidheid om te luisteren vanuit de intentie om samen tot meer - harmonie - te komen en hierin bewust van jezelf te zijn. Hiermee bedoel ik, ben je je gewaar zodra er iets in jou getriggerd wordt en kun je dit benoemen? Op dit punt zie ik het geregeld misgaan, met als gevolg dat het snel escaleert naar een conflict, te herkennen aan TEGEN elkaar praten/schreeuwen, verwijten & zwart maken, beschuldigingen uiten et cetera. Als dit gebeurd is er nog geen man over boord. Door hiervan bewust te zijn, heb je het vermogen de uitwisseling naar dialoog te leiden.

Wat me de laatste weken geregeld opvalt is dat mensen met grote verantwoordelijkheden, waarvan je mag verwachten dat 'ze beter weten', dat zij zich hier veelvuldig schuldig aan maken, aan het 'beschadigen' van de ander ten gunste van zichzelf.

Veiligheid

Wat altijd, en dus ook in een gesprek en dialoog, als een soort van ondertoon aanwezig is en meespeelt zijn de beschermings- en verdedigingsmechanismen die je hebt ontwikkeld om jezelf veilig te houden, maar ook de thema's die je hebt meegenomen om deze incarnatie uit te werken. Denk bijvoorbeeld aan intergenerationele thema’s en voorouderlijke en collectieve - emotionele - wonden. Een veel voorkomende thema’s is: ‘Ik ben niet goed genoeg, ik ben niet de moeite waard, ik mag er niet zijn’ en allerlei varianten daarvan. Juist in interactie met anderen worden deze – onbewuste – thema’s aangeraakt.

Waaraan merk je dat?

Je merkt dit doordat je je geraakt voelt, ongenoegen voelt, boos wordt. Kortom, middels een emotionele reactie die in een fractie van een seconde je beschermings- en verdedigingsmechanismen inschakelt op het moment dat je je in je zijn, in je veiligheid bedreigd voelt. Een mechanisme wat wellicht ooit nuttig was, maar wat nu hindert in interacties met anderen met andere opvattingen. Je zou zelfs kunnen zeggen dat deze getriggerde reacties juist de bedoeling zijn. Immers, ze zijn te zien als een uitnodiging tot het verruimen van je zelfbewustzijn en je bewustzijn. Iets in jou wil gezien en erkend worden n vraagt om aandacht.

Bekende mechanismen zijn freeze, flight en fight, maar er zijn er meer en elk mechanisme heeft zijn eigen persoonlijke nuances. Omdat dit een bekend patroon voor je is, valt het je waarschijnlijk niet op, totdat het moment komt dat je erop aangesproken of totdat je erop gewezen wordt en of totdat het je wel opvalt. Zo’n moment is te ervaren als een uitnodiging van je Ziel om hier aandacht aan te gaan geven.

Het gebeurt ook dat wat aangeraakt of getriggerd wordt, geprojecteerd wordt op de buitenwereld, en dus op degene waarmee je in gesprek bent. Daarmee wordt de ‘uitnodiging’ afgewezen, genegeerd. Ook ligt dan een verharding en zelfs een conflictueuze voortzetting van de dialoog op de loer. Vaak is dit te herkennen als: praten tegen elkaar, luider spreken, de ander niet uit laten praten, in de reden vallen en minder en niet meer luisteren. Soms escaleert dit zover dat het uitmondt in een conflict en erger. Vaak zie ik dat dit soort thema’s zich blijven aandienen, ze zijn een dermate belangrijk stuk van je zelf dat net als jij zich gezien, gehoord en gesteund wil voelen. Het is een stuk van jezelf dat om zachtheid en erkenning vraagt.

Tot slot

Een dialoog wordt gekenmerkt door praten met elkaar, luisteren naar elkaar en elkaar laten uitpraten. Hoe anders, hoeveel rijker is een dialoog als er geluisterd wordt met de intentie elkaar te willen begrijpen en om samen tot meer te willen komen.

Luisteren vanuit:

Een nieuwsgierige open-minded houding
Wat zegt hij/zij nu eigenlijk?
Wat bedoelt zij/hij nu eigenlijk?
Begrijp ik wat wordt?
Wat doet dit met mij?

Vragen vanuit:

Nieuwsgierigheid naar wat de ander bedoeld, drijft.
De behoefte aan meer duidelijkheid wat de ander bedoeld.

Praten vanuit:

Jezelf en in IK-boodschappen.
Wat iets met je doet, hoe je je daarbij voelt.

Dit onderwerp is natuurlijk veel breder en er is veel meer over te zeggen. Voor nu wil ik graag afsluiten met het volgende.

Een uit Engeland afkomstige relatie van mij zei ooit eens: “You have two ears and one mouth, use them accordingly”. Dit zegt eigenlijk en in essentie alles.

- - - -